cieplik

Samoświadomość

Samoświadomość i uzależnienia | poziom-wyżej™

Samoświadomość

Samoświadomośćświadomość samego siebie, zdawanie sobie sprawy z doświadczanych aktualnie doznań, emocji, potrzeb, myśli, swoich możliwości, czy ograniczeń, autokoncentracja uwagi. Jest to także pojmowanie, „idea samego siebie”.

Aspekty psychologiczne

Świadomość siebie tu i teraz może prowadzić do rozpoznania wzorców i mechanizmów działania oraz ich przyczyn, co pozwala niekiedy na uwolnienie się od zaburzonych zachowań, np. poprzez zrozumienie ich funkcji i znaczenia (zobacz też: wgląd). Zaburzone zachowania czy negatywne emocje wiążą się niekiedy z pozostawianiem jego przyczyn w nieświadomości, na przykład na skutek stosowania mechanizmów obronnych.

Aspekty medyczne

Samoświadomość czyli posiadanie „idei samego siebie”, w sposób doświadczalny sprawdza się poprzez zdolność rozpoznawania siebie w lustrze, tzw. test lustra. Pojawia się ona u dzieci w 18 miesiącu po urodzeniu, jest przypisywana korze mózgowej. W przypadku jednak jej uszkodzenia, funkcja ta może być przejęta przez inne części mózgu. Według badań Phililpe'a Rochata już 2-3 miesięczne dzieci mają zdolność rozróżniania wizualnej informacji dotyczącej własnego ciała. Świadomość można stracić na skutek zespołów zaburzeń świadomości, np. śpiączki.

Prawdą jest prawda

Samoświadomość i uzależnienia | poziom-wyżej™

Czym jest samoświadomość?

Przebudzenie a samoświadomość?

Może się wydawać, że samoświadomość stała się kolejnym modnym terminem w świecie zarządzania – i są po temu dobre powody.

Badania sugerują, że jasny wgląd w to, kim jesteśmy, zwiększa naszą pewność siebie oraz kreatywność. Podejmujemy lepsze decyzje, budujemy silniejsze relacje i skuteczniej się komunikujemy. Wykazujemy mniejszą skłonność do kłamstwa, oszustwa i kradzieży. Jesteśmy lepszymi pracownikami, których częściej się awansuje. Lepiej sprawdzamy się jako liderzy, mamy bardziej zadowolonych podwładnych, a nasze firmy osiągają większe zyski.

Rodzaje samoświadomości

  1. zdolność monitorowania naszego świata wewnętrznego, tymczasowy stan świadomości siebie,
  2. różnica pomiędzy tym, jak postrzegamy się sami, a jak postrzegają nas inni.

Pierwsza, którą nazwaliśmy samoświadomością wewnętrzną, przedstawia to, na ile jasno postrzegamy własne wartości, pasje, aspiracje, dopasowanie do środowiska, reakcje (w tym myśli, odczucia, zachowania, mocne i słabe strony) oraz wpływ na innych. Przekonaliśmy się, że samoświadomość wewnętrzna wiąże się z większą satysfakcją w pracy i relacjach, kontrolą osobistą i społeczną oraz szczęściem; wykazuje natomiast negatywną korelację z niepokojem, stresem i depresją.

Druga kategoria, samoświadomość zewnętrzna, oznacza zrozumienie, jak postrzegają nas inni w tych samych kategoriach, które przedstawiono powyżej. Nasze badania pokazują, że ludzie, którzy wiedzą, jak są postrzegani, wykazują większą zdolność okazywania empatii oraz przyjmowania perspektywy innych osób. Pracownicy liderów, których sposób postrzegania siebie jest zgodny z tym, jak widzą ich podwładni, odczuwają większą satysfakcję z wzajemnych stosunków z przełożonym oraz ogólnie postrzegają ich jako bardziej skutecznych.

Łatwo założyć, że wysoki poziom jednego rodzaju świadomości oznacza wysoki poziom drugiej. Tymczasem nasze badania nie wykazały pomiędzy nimi właściwie żadnego związku. W rezultacie określamy cztery archetypy przywództwa, które oferują odmienne możliwości doskonalenia.

Archetypy samoświadomości

4 archetypy samoświadomości
 
Archetyp samoświadomości #1

Mała zewnętrzna
samoświadomość

Archetyp samoświadomości #2

Duża zewnętrzna
samoświadomość

Archetyp samoświadomości #3

Duża wewnętrzna
samoświadomość

TYP INTROSPEKTYWNY
Jasno rozumie, kim jest, ale nie kwestionuje własnych poglądów ani nie szuka w nich słabych punktów – nie pozyskuje informacji zwrotnej od innych osób. Może to zaszkodzić jego relacjom oraz ograniczyć możliwość sukcesu.

TYP ŚWIADOMY
Zdaje sobie sprawę z tego, kim jest i co chce osiągnąć, oraz zabiega o opinie innych osób i je sobie ceni. To w tym obszarze liderzy zaczynają sobie w pełni uświadamiać autentyczne korzyści świadomości.

 

Archetyp samoświadomości #4
Mała wewnętrzna
samoświadomość

TYP POSZUKUJĄCY
Nie wie, kim jest, do czego dąży ani jak postrzega go jego zespół. W rezultacie może mieć poczucie utknięcia w martwym punkcie lub zniechęcenia wynikami bądź relacjami.

TYP ZADOWALAJĄCY
Może tak bardzo starać się sprawiać pewne wrażenie, że nie zauważa tego, co jest dla niego ważne. Z czasem podejmuje wybory, które nie służą jego własnemu powodzeniu lub spełnieniu.

Ten diagram porównuje samoświadomość wewnętrzną (to, na ile dobrze się sami znamy) ze samoświadomością zewnętrzną (to, na ile dobrze rozumiemy, jak postrzegają nas inni).Biorąc pod uwagę samoświadomość wewnętrzną i zewnętrzną, łatwo ulec pokusie, by cenić jedną bardziej niż drugą. Liderzy muszą jednak aktywnie dążyć do zrozumienia siebie oraz zabiegać o informację zwrotną, aby zrozumieć, jak postrzegają ich inni. Osoby charakteryzujące się dużą samoświadomością, z którymi rozmawialiśmy, aktywnie dążyły do zrównoważenia tych obszarów.

Istotne jest to, że samoświadomość nie oznacza jednej prawdy. To delikatna równowaga pomiędzy dwoma różnymi, a nawet konkurującymi ze sobą punktami widzenia.